Akim Urtayulı Aşimov (Akim Tarazi) – yazar, dramaturg, senarist...
Akim Urtayulı Aşimov, edebî adıyla Akim Tarazi, 9 Eylül 1933 tarihinde Almatı şehrinde doğdu. Yazar, dramaturg ve senarist olarak Kazak edebiyatının tanınmış simalarındandır.
Kazak edebiyatının, sinemasının ve tiyatrosunun gelişmesine paha biçilmez katkılarda bulunmuş bir isimdir. Eserleri Kazak edebiyatının "Altın Kor" arlşvlerinde önemli yer tutar. Tarihsel, felsefi ve toplumsal temaları derinlemesine işleyen eserleri, ku
Akim Urtayulı Aşimov (Akim Tarazi) – yazar, dramaturg, senarist...
Akim Urtayulı Aşimov, edebî adıyla Akim Tarazi, 9 Eylül 1933 tarihinde Almatı şehrinde doğdu. Yazar, dramaturg ve senarist olarak Kazak edebiyatının tanınmış simalarındandır.
Kazak edebiyatının, sinemasının ve tiyatrosunun gelişmesine paha biçilmez katkılarda bulunmuş bir isimdir. Eserleri Kazak edebiyatının "Altın Kor" arlşvlerinde önemli yer tutar. Tarihsel, felsefi ve toplumsal temaları derinlemesine işleyen eserleri, kuşaklar boyu okuyucunun manevi gıdası olmuştur.
Akim Tarazi, ortaöğrenimini 1950 yılında Jambıl bölgesine bağlı Lugovoy (günümüzde T. Rıskulov ilçesi), Jaña Turmıs köyünde tamamladı. 1957 yılında Abay adını taşıyan Kazak Ulusal Pedagoji Üniversitesi’nden mezun oldu.
Çalışma hayatına 1956 yılında öğretmen olarak başladı ve farklı alanlarda yaratıcı ve toplumsal görevlerde bulundu. 1956–1958 yılları arasında Jambıl bölgesi, Şu ilçesinde öğretmenlik yaptı. 1958–1959 yıllarında “Ara” mizah dergisinde felyeton yazarı, 1962–1970 yıllarında “Kazakistan Pioneri” gazetesinde sorumlu kâtibi olarak görev aldı. Ardından “Kazakfilm” stüdyosunda senaryo editörler kurulu üyesi ve baş editör olarak çalıştı.
1970–1971 yıllarında “Literaturnaya Gazeta”nın Kazakistan muhabiri, 1971–1980 yılları arasında Kazakistan Sinematografi Birliği Yönetim Kurulu'nun birinci sekreteri oldu. 1986–1991 arasında Kazakistan Yazarlar Birliği sekreteri, 1991–1993’te Kazakistan Cumhuriyeti Kültür Bakanlığı danışmanı, 1993–1995 yılları arasında “Karjı-Karajat” dergisinin baş editörü olarak görev yaptı.
Tarazi, “T. Jürgenov” Sanat Akademisi'nde 1995 yılından itibaren doçent, Kazak Ulusal Sanat Üniversitesi’nde ise 2009’dan itibaren öğretim üyesi olarak görev yaptı.
Akim Tarazi, 1999 yılında “Kazakistan’ın Emektar Kültür Emekçisi” unvanına layık görüldü. 2007 yılında ise Kazakistan Cumhuriyeti Devlet Ödülü’nü kazandı.
Eserleri
Akim Aşimov’un (Akim Tarazi) ilk kitabı olan “Kuyrıktı Juldız” (Kuyruklu Yıldız) adlı uzun öyküsü 1966 yılında yayımlandı. Daha sonra aşağıdaki eserleri okurlarla buluştu:
Uzun öykü ve romanları:
• Ülken Avıl (Büyük Köy, 1968)
• Asu-Asu (1970)
• Kökjiek (Ufuk, 1980)
• Basınan Karatavdıñ (Karatav’un Eteklerinden, 1984)
• Bultka Salğan Uyasın (Buluta Yuvasını Kuran, 1978)
• Tasjarğan (1980)
• Ken (Maden, 1986)
• Jaza (Ceza, 1998)
• Şer (Keder, 2000)
• Mahabbat Jırı (Aşk Şarkısı, 2001)
• Kiyanat (İhanet, 2002)
Tiyatro eserleri:
• Kız Mahabbatı (Kızın Aşkı, 1982 – piyesler derlemesi)
• Külmeytin Komediya (Gülmeyen Komedi, 1966)
• Jaksı Kisi (İyi İnsan, 1968)
• Jolı Bolgış Jigit (Şanslı Delikanlı, 1972)
• Kos Bozdak (İki Şehit, 1985) ve daha birçok piyesin yazarıdır.
Film senaryoları:
• Tulpardın İzi (Tulpar’ın İzi, 1964, yönetmen: M. Begalin)
• Arman-Ataman (1965, yönetmen: Ş. Beysenbayev)
• Karaş-Karaş Okigası (Karaş-Karaş Olayı, 1972, yönetmen: B. Şömşiyev) gibi birçok filmin senaryosunu kaleme almıştır.
Toplu eserleri (Foliant Yayınları - 8 cilt):
1. Tasjarğan
2. Kiyanat. Jaza.
3. Tırna, Tırna, Tırnalar. Akberdinin Aulası. Moskva: Balasaz. Sarmankul. 2999999+1. Änim Sen Edin.
4. Kuyrıktı Juldız. Kodarkul. Jadıra. Aspanbay men Raygül. Ayaz ben Bibi.
5. Korkau Juldız. Şer.
6. Mustafa Şokay.
7. Taj. Denemeler.
8. Aspan Aynalıp Jerge Tüsken Kün.
Eserleri Kazakça dışında Rusça, Macarca, Çekçe ve Almanca gibi dillere çevrilmiştir.
2002 yılında yayımlanan "Jaza" (Ceza) romanı ile Kazakistan Cumhuriyeti Devlet Ödülü'ne layık görülmüştür.
Akim Urtayulı Aşimov (Akim Tarazi), 22 Nisan 2025 tarihinde dünyaya göz yumdu.
Devamını Oku
