“Rus Şiirinde Müslüman Doğu ve Bâtınî Kazanımlar” adlı yazımızda (Kardeş Kalemler, 166. sayı s.62) Rus şiirlerinden bu anlamda kısa örnekler yer almıştı. Bunlardan, Gavriil (Gavrila) Romanovich Derjavin (1743-1816), XVIII. yüzyıl Rus şairlerinin en önemlilerinden biridir. Onun gök gibi gürleyen şiirlerinin yankısı Tyutçev, Mandelştaym ve Mayakovki’nin eserlerinde yükselmektedir. Çocukluk ve ergenlik dönemini Kazan’da geçirdi. Her zaman Tatar Morza Bagrim1 soyundan geliyor olmakla gurur duydu ve kendi soyunu şiirlerinde çok defa dile getirdi. “Mirza’nın Rüyası” şiirinde “uzaklardan Tatar şarkılarının sesini duyurmaya” söz verdi. Çariçe II. Katerina’nın saray şairlerindendir. Derjavin’in “çarlara gülümseyerek gerçeği söylemek” gibi özel bir kabiliyeti vardı ve bunu her zaman. gerçekleştirdi. Yazmış olduğu “Felicitas”2 (Rusça: Felitsa) isimli ünlü ode3 sadece orijinal ve manzum eserlerin en mükemmel örneklerinden biri değil, hem de cesur bir tarzdır. Bu şiirinde Çariçenin favori adamları, etik değerlere sahip olmayan güçlü asilzadeler sertçe azarlanırlar. Bununla birlikte şiir kahramanı “Felicitas” (yani şiirde hikaye edilen “Kırgız- Kenesari Ordusu’nun4 Çariçesi Katerina”’ya ) bizzat Peygamber Hz. Muhammed’in şefaati ile dua edilmektedir.
1 Morza Bagrim: (Murza Bagrim) 15. yüzyılda Büyük Orda Devleti’nden Moskova’ya yerleşen Morza Bagrim, vaftiz edilerek Rus büyük prensi II. Vasili’nin emrine girdi.
2 Felicitas: (rusça Felitsa): Roma mitolojisinde - mutluluk ve başarı tanrıçası (Rusça:Felitsa)
3 Ode: (Oda) Başlangıçta antik Yunanistan’da, müziğe eşlik etmesi amaçlanan her türlü şiirsel sözlere ode deniyordu Lirik bir edebiyat türü, kutsal bir şarkı, yücelten ifadeler içerir.
4 Kırgız Prensesi Felitsa’ya”: Kazak Hanlığı’nın xıx.yy. dönemi. Kırgız-Kayser: Han Kenesari yönetimindeki Kazak Hanlığı’dır. Eylül 1841’de, Turgai Nehri bölgesinde bir kurultayda, üç Cüz’ün temsilcileri Kenesary’yi Kazakların genel hanı olarak seçti ve 1842-1843’te Buhara emir Nasrullah Han, Kenesary’yi Kazakların hanı olarak tanıdı.
